Màng tang là gì? Nghĩa của từ màng tang

Quả cây màng tang được dùng để chiết xuất tinh dầu

Bạn đã bao giờ nghe đến cây mang tang, may chang, mần tang hoặc là cây sả rừng bao giờ chưa. Không chỉ được trồng để lấy gỗ, cây còn được dùng để chế biến tinh dầu và làm thuốc. Hãy cùng muasieunhanh.com đi tìm hiểu rõ hơn xem màng tang là gì nhé.

Màng tang là gì?

Cây màng tang có tên gọi khoa học là Litsea cubeba (Lour.) Pers, nằm trong Họ Long não (Lauraceae). Cây màng tang còn có các tên gọi khác là: Khương mộc, Sơn thương, Tất trừng già.

Màng tang là loại cây bụi có chiều cao trung bình từ 5 – 8m. Vỏ thân màu xanh và có lỗ bì nhưng khi già thì sẽ chuyển dần sang màu nâu xám. Cành cây nhỏ và nằm ngang.

Lá cây mọc so le nhau, phần phiến lá dày và có hình mác dài khoảng 10cm, rộng khoảng 1.5 – 2.5cm. Mép lá nguyên, mặt phía dưới có màu xám rồi dần dần chuyển sang màu đen, mặt phía trên lá thì có màu xanh lục. Cuống lá mảnh, gân lá nhìn khá rõ.

cây màng tang là gì
Cây màng tang

Cây phân bố nhiều ở miền Bắc Việt Nam, chủ yếu là các tỉnh Yên Bái, Nghệ An, Hà Tĩnh. Chúng thường mọc trong rừng thứ sinh, nương rẫy cũ, vùng đồi cây bụi, ở độ cao từ 100 – 300 m. Cây ưa sáng và tái sinh mạnh bằng chồi và hạt.

Tùy thuộc vào từng bộ phận của cây mà có cách thu hái, sơ chế khác nhau. Phần rễ, lá, cành ta có thể thu hái quanh năm. Có thể dùng ở dạng tươi hoặc là rửa sạch, cắt khúc rồi phơi khô để dùng dần đều được.

Hoa nhỏ, có màu vàng nhạt và thường mọc thành từng chùm ở nách lá. Quả mọng có hình tròn hoặc hình trứng, khi chín sẽ chuyển sang màu đen và có mùi rất thơm. Mùa hoa thường rơi vào khoảng tháng 1 – 3, còn mùa quả thường rơi vào khoảng tháng 4 – 9. Quả khi hái về thường được đem chưng cất để lấy tinh dầu sử dụng.

Tác dụng của cây màng tang

Ở Việt Nam, cây màng tang thường mọc hoang hoặc được trồng để che bóng mát cho cây chè. Tuy nhiên, ngày nay quả của cây màng tang có thể chiết xuất ra loại tinh dầu citral, được dùng trong nhiều ngành công nghiệp như dược, mỹ phẩm, hương liệu, nước hoa.

Quả cây màng tang được dùng để chiết xuất tinh dầu
Quả cây màng tang được dùng để chiết xuất tinh dầu

Ngoài quả, thì tinh dầu còn có thể chiết xuất từ hoa, vỏ, cành, rễ và lá cây màng tang. Nhưng chúng có chất lượng kém hơn, không có mùi như chiết xuất tinh dầu từ quả.

Không chỉ được dùng để chiết xuất tinh dầu, quả màng tang còn là một vị thuốc trong đông y. Nó được dùng để kích thích hệ tiêu hóa và trị đau dạ dày. Rễ cây được dùng để trị cảm, phong thấp, đau dạ dày, đau nhức xương, đầy hơi, kinh nguyệt không đều. Lá màng tang có thể trị các bệnh như viêm da, viêm nhọt hoặc rắn cắn.

Ở các vùng núi cây màng tang còn được dùng làm gia vị. Trong đó phải kể đến Lạng Sơn có món lá sau sau rừng ăn sống và chấm cùng nước sốt cà chua bỏ màng tang. Mùi vị của màng tang cay nồng và mạnh mẽ, được nhiều người nhận xét là giống cây quế và sả.

Cây màng tang tính ấm, có vị cay, hơi đắng và có mùi thơm gần giống với sả
Cây màng tang tính ấm, có vị cay, hơi đắng và có mùi thơm gần giống với sả

Gỗ màng tang mềm nên dễ đục đẽo nên thường được sử dụng làm đồ nội thất, mỹ nghệ. Vỏ cây màng tang giã nát thì giải rượu rất hiệu quả. Như vậy cả cây màng tang đều có thể sử dụng được. Biết được giá trị kinh tế của cây, ngày nay nhiều nơi bắt đầu tập chung trồng cây này hơn.

Liều lượng khi sử dụng cây màng tang

Tùy thuộc vào mục đích sử dụng cũng như từng bài thuốc mà cách sử dụng cây màng tang sẽ khác nhau. Bạn có thể dùng dưới dạng giã nát, sắc nước hoặc chiết xuất tinh dầu bôi ngoài da. Liều lượng dùng được khuyến cáo trong một ngày như sau:

  • 15 – 30g rễ ở dạng thuốc sắc.
  • 3 – 10g quả ở dạng thuốc sắc.
  • Lá tươi giã nát để đắp không giới hạn.

Một số bài thuốc từ cây màng tang

Bài thuốc chữa tê thấp và đau nhức xương

Chuẩn bị: 15 – 30g rễ hoặc là thân màng tang.

Cách thực hiện: Đem rửa sạch rễ hoặc thân màng tang rồi cho vào ấm sắc lấy nước uống. Có thể chia làm nhiều lần để uống trong ngày nhưng mỗi ngày chỉ sắc 1 thang mà thôi.

Bài thuốc chữa viêm vú cấp tính

Chuẩn bị: 1 ít lá màng tang tươi.

Cách thực hiện: Đem dược liệu đi rửa sạch rồi sau đó giã cho hơi dập. Tiếp đến cho vào nước vo gạo và đắp ngoài da hàng ngày.

Bài thuốc chữa phù chân lâu ngày

Chuẩn bị: 30g lá màng tang tươi, 9g cỏ nấu tươi, 20g cành lá non cơm cháy.

Cách thực hiện: Cho các vị thuốc trên vào cối rồi giã nhuyễn. Sau đó cho thêm 1 lượng rượu trắng tùy ý. Trộn hỗn hợp cho thật đều rồi đắp trực tiếp lên vùng chân bị tổn thương.

Hợp chất trong tinh dầu lá màng tang là 1,8-cineole
Hợp chất trong tinh dầu lá màng tang là 1,8-cineole

Bài thuốc chữa tiêu chảy, đầy hơi, đau bụng kinh niên

Chuẩn bị: Quả màng tang, rễ chanh, rễ cúc áo hoa vàng, rễ xuyên tiêu, rễ kim sương với lượng bằng nhau.

Cách thực hiện: Các vị thuốc rửa sạch rồi bỏ vào ấm, thêm nước và sắc trên lửa nhỏ cho đến khi thành cao lỏng. Bỏ phần bã đi và cứ thế uống trực tiếp.

Bài thuốc trị muỗi, côn trùng cắn

Chuẩn bị: Lá màng tang.

Thực hiện: Đem chưng cất lá màng tang để lấy tinh dầu. Sau đó sử dụng tinh dầu này để bôi lên chỗ bị thương. Nếu muốn ngăn ngừa muỗi, thì bôi tinh dầu vào những chỗ muỗi hay trú ngụ.

Bài thuốc chữa căng cơ do vận động nhiều

Chuẩn bị: 20g lá màng tang, 4g hương phụ, 4g bạc hà, 20g ngũ gia bì gai, 16g tiên mao. Lưu ý, các nguyên liệu đều phải ở dạng tươi.

Thực hiện: Đem rửa sạch các vị thuốc rồi bỏ hết vào cối và giã nhuyễn. Cho thêm một ít rượu trắng vào và bôi trực tiếp lên chỗ bị thương. Tiếp theo dùng gạc băng lại trong vòng 3 giờ, mỗi ngày sẽ thay 1 lần.

Bài thuốc chữa tỳ vị kém, tiêu hóa kém, đầy bụng

Chuẩn bị: 10g quả màng tang, 5g thủy xương bồ, 5g gừng tươi, 5g trần bì.

Cách thực hiện: Cho các vị thuốc vào ấm và sắc với 1 lít nước trong vòng 30 phút. Bỏ bã và uống trực tiếp. Mỗi ngày uống 1 lần, duy trì trong vòng 3  – 5  ngày.

Bài thuốc chữa viêm mũi dị ứng

Chuẩn bị: 60g lá màng tang, 100g viễn chí, 60g ngải cứu, .

Thực hiện: Cho các dược liệu đem nấu với nước rồi pha làm nước tắm. Mỗi ngày tắm nước này 1 lần, duy trì trong 7 ngày liên tiếp.

Mong rằng qua bài viết “Màng tang là gì? Nghĩa của từ màng tang” trên đây sẽ giúp bạn hiểu rõ hơn về loại cây này.

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *